سردار سعيد منتظرالمهدي
تهران - ايرنا - تحقق جامعه امن در گروي دو مؤلفه اساسي اقتدار پليس و قانون مداري مردم است و امنيت پايدار با پليس مقتدر و مردم قانون مدار شدني است.
خاستگاه هر شعاري، شعوري است كه نمايانگررويكرد نظري و چشم انداز عملي طراح و متولي آن شعار است. اين واقعيت به تمامي در مورد فرماندهي انتظامي جمهوري اسلامي (فراجا) قرين صحت و واقعيت است. چون اين سازمان هر سال در دو نوبت (يكي تعطيلات نوروزي و ديگري هفته فراجا) شعاري را به جامعه معرفي مي نمايد كه رويكرد و انتظار آن را هم در روزهاي تعطيل(براي شعار نوروزي) و هم در كل سال(براي شعار هفته فراجا) معين مي سازد. شعار هفته فراجاي امسال نيز در چارچوب اين قاعده كلي صورت بندي و به جامعه معرفي شده است.
رويكرد كلان و كلي فراجا (به ويژه آنگونه كه در مباني معماري فراجا تدقيق و تدوين شده) اين است كه لازمه از ميان راندن عوامل ناامني جامعه و گام فراسو نهادن به سوي جامعه ايراني سال و تحقق جامعه مبتني بر حيات طيبه (زندگي پاكيزه) در وهله اول داشتن پليسي است كه بارزترين صفت آن مقتدر بودن است. چون تنها با اقتدار (بخوانيد مشروعيت مبتني بر قانون) است كه مي توان فرصت انواع كجروي ها را از ميان راند و از شهروندان جامعه در برابر كجروان جامعه ستيز و مجرمان قانون گريز، محافظت نمود. اغلب شهروندان جامعه نيز بر اين واقعيت اذعان دارند. چون آن هنگام كه در نظرسنجي ها از آنان پرسيده مي شود كه پليس براي مقابله با عوامل مخل نظم و امنيت جامعه بايد واجد چه ويژگي خاصي باشد؟ آنان بلا درنگ بر ويژگي هايي همچون مقتدر بودن، چابكي و سرعت عمل تاكيد مي ورزند.
اين نكته را نيز نبايد فراموش كرد كه اقتدار و مقتدر بودن به هيچ وجه نافي ويژگي هايي همچون مهرباني، دلسوزي، جامعه محوري و قدرت نرم نيست. چه، فراجا مقتدر بودن را در چارچوب هوشمندي و پليس هوشمند معنا مي كند و البته اهل خرد مي دانند كه پليس، آنگاه هوشمند تلقي مي شود كه به موقع از مهارت هاي سخت و قابليت هاي نرم خود بهره گيرد.
اما، آنگونه كه از شعار پليس مقتدر، مشاركت همگاني و جامعه امن پيداست، پليس هر چقدر هم مقتدر و هوشمند و چابك باشد جز با بهره گرفتن از ظرفيت هاي عمومي و برخورداري از سرمايه اجتماعي نمي تواند جامعه امن حداكثري را براي شهروندان به ارمغان آورد. چون امنيت عمومي (بخوانيد جامعه امن) متغير وابسته اي است كه فراهم ساختن آن نيازمند دو متغير مستقل "اقتدار پليس و مشاركت مردم "مي باشد.
اما مشاركت مردم در ايجاد جامعه امن نيز بيش از هر چيز با قانونمند رفتار كردن همگان ميسر مي گردد. چون آنگاه كه قاطبه شهروندان قانون را فصل الخطاب بدانند و قانون شكني و قانون گريزي را به منزله يك گناه اجتماعي و يك فعل غير اخلاقي تلقي نمايند، اغلب افراد مستعد كجروي نيز ناگزير از هنجار عمومي تبعيت مي نمايند و به قوانين جامعه تن در مي دهند.
خلاصه آنكه جان كلام شعار امسال هفته فراجا آن است كه امنيت و آرامش جامعه نيازمند دو بال است: بال اول وجود پليس مقتدرو بال دوم همراهي و همگامي شهروندان، به ويژه با نظم جويي و قانونمند رفتار كردن آنها.