تهران- ايرنا- بارش هاي بي سابقه و طوفان هاي ديرهنگام در جنوب شرقي آسيا بيش از 1400 قرباني گرفته و هزاران نفر را مفقود كرده است؛ وضعيتي كه به گفته دانشمندان نشانه اي روشن از يك وضعيت عادي جديد ناشي از تغييرات اقليمي و هشدار نسبت به تداوم و تشديد حوادث آب وهوايي در سال هاي آينده است.
به گزارش روز چهارشنبه ايرنا از آسوشيتد پرس، جنوب شرقي آسيا در سال جاري با سيل هاي كم سابقه و باران هاي بي امان روبه رو شده كه بسياري از كشورها را غافلگير كرده است. بنا بر گزارش ها، شمار قربانيان در اندونزي، سريلانكا و تايلند از يك هزار و 400 نفر فراتر رفته و بيش از هزار نفر همچنان مفقود هستند. در اندونزي روستاهاي كامل پس از تخريب پل ها و جاده ها از جهان بيرون جدا شده اند، هزاران نفر در سريلانكا به آب آشاميدني دسترسي ندارند و نخست وزير تايلند نيز به ضعف عملكرد دولت در مديريت بحران اذعان كرده است.
مالزي يكي از بدترين سيل هاي خود را تجربه كرده كه سه كشته و هزاران آواره برجاي گذاشته است. ويتنام و فيليپين نيز سالي پر از طوفان و سيل هاي ويرانگر را پشت سر گذاشته اند كه صدها قرباني داشته است. اقليم شناسان مي گويند آنچه بي سابقه به نظر مي رسد، دقيقاً همان چيزي است كه انتظار مي رفت: ورود به دوره اي تازه از طوفان ها و سيل هاي شديد و ويرانگر.
بنا بر اعلام سازمان جهاني هواشناسي، افزايش بي سابقه سطح دي اكسيدكربن در جو در سال 2024 (1403 خورشيدي)، تغييرات اقليمي را به طور چشمگيري تشديد كرده و زمينه ساز شرايط جوي شديد در 2025 (1404 خورشيدي) شده است.
آسيا تقريباً دو برابر ميانگين جهاني در حال گرم شدن است و شدت و فراواني حوادث آب وهوايي رو به افزايش است. دماي بالاتر اقيانوس ها انرژي بيشتري براي طوفان ها فراهم مي كند و سطح درياهاي در حال افزايش، امواج سهمگين تري ايجاد مي كند.
كارشناسان هشدار مي دهند كه طوفان ها ديرتر در سال رخ مي دهند و يكي پس از ديگري شكل مي گيرند، زيرا تغييرات اقليمي جريان هاي هوا و اقيانوس را تحت تأثير قرار داده است. در نتيجه، حتي اگر تعداد طوفان ها افزايش چشمگير نداشته باشد، شدت و غيرقابل پيش بيني بودن آن ها بيشتر خواهد شد.
نهادهاي امدادي منطقه اي مي گويند دولت هاي جنوب شرقي آسيا آمادگي كافي ندارند و بيشتر بر واكنش پس از وقوع بحران تمركز كرده اند تا از روي دادن آن. در سريلانكا، فعالان حقوق بشر يادآور شده اند كه وضعيت مناطق آسيب پذير از زمان سونامي 2004 (1383 خورشيدي) تغيير چنداني نكرده و جوامع فقير همچنان بيشترين آسيب را مي بينند. تخريب جنگل ها در اندونزي نيز به عنوان عاملي تشديدكننده سيل ها مطرح شده است.
برآوردها نشان مي دهد كشورها ميلياردها دلار خسارت متحمل شده اند: ويتنام بيش از 3 ميليارد دلار تنها در 11 ماه نخست سال، تايلند صدها ميليون دلار و اندونزي به طور ميانگين سالانه 1.37 ميليارد دلار. سريلانكا نيز با وجود سهم اندك در انتشار كربن جهاني، در خط مقدم آسيب ها قرار دارد و همزمان بخش بزرگي از منابع خود را صرف بازپرداخت بدهي هاي خارجي مي كند.
در نشست جهاني اقليم (COP30) در برزيل، كشورها وعده دادند بودجه سازگاري با اقليم را سه برابر كنند و تا سال 2035 (1414 خورشيدي) سالانه 1.3 تريليون دلار تأمين مالي اقليمي فراهم سازند؛ هرچند اين رقم همچنان كمتر از درخواست كشورهاي در حال توسعه است و تحقق آن نامشخص باقي مانده است.
كارشناسان مي گويند جنوب شرقي آسيا در نقطه عطفي براي اقدام اقليمي قرار دارد؛ منطقه اي كه در حال گسترش انرژي هاي تجديدپذير است اما همچنان به سوخت هاي فسيلي وابسته مانده است. آنچه امروز در اين كشورها رخ مي دهد، يادآور پيامدهاي جدي بحران اقليمي و هشدار نسبت به آينده اي پرمخاطره است.