نقش روابط عمومي در تحولات مديريت شهري

نقش روابط عمومي در تحولات مديريت شهري مسئوليت پذيري اجتماعي روابط عمومي در بدنه شهرداري قم، يكي از شاخص هاي مهم در تحولات مديريت شهري در يك سال اخير است. حميده زند _ خبرگزاري موج؛ مديريت شهري ، فرآيندي مهم و نگرشي جامع به سياست ها، برنامه ها و طرح هاي توسعه شهري است و علاوه بر زيرساختهاي مديريتي و برنامه ريزي كلان، نيازمند پلي ارتباطي مستحكمي با شهروندان است، همچنين بايد بتواند در رشد و پويايي و ايجاد تعادل ميان مراكز شهري و توسعه همكاري بين بخش هاي دولتي، عمومي و خصوصي و تدوين استراتژي محلي نقشي موثري در كنار مديران شهري ايفاء كند. تحولات در مديريت شهري قم در سالهاي اخير، بسيار مثبت و اميدبخش بوده و در افزايش سطح رضايت شهروندان تاثير به سزايي داشته است، در واقع مسئوليت پذيري اجتماعي روابط عمومي در بدنه شهرداري قم، يكي از شاخص هاي مهم در تحولات مديريت شهري در چند سال اخير است. پويايي روابط عمومي ها به معناي سازگاري با تغييرات محيطي و دست يابي به تحولات تكنولوژيك، اجتماعي، علمي و فرهنگي است تا بتوان موفق تر و كارآمدتر قدم برداشت و هماهنگ با تحولات در جامعه، در توسعه مديريت شهري نيز به سطح قابل توجهي از پيشرفت دست يافت و البته مسير تحولات در آينده را نيز به خوبي پيش بيني كرد و به نيازهاي شهروندان واقف بود. استفاده از شيوه هاي خلاقانه مي تواند پل هاي ارتباطي منسجمي را ميان مديران شهري و شهروندان رقم بزند و ميزان همدلي و همراهي مردم با برنامه ها و طرح ها در توسعه شهري را افزايش دهد و باورها و ارزش هاي مشتركي را در صيانت از محيط شهري و احساس مسئوليت در قبال شهر به وجود آورد كه در اين زمينه شهرداري قم در حوزه روابط عمومي تا حدي در اين بخش سرمايه گذاري كرده است و نتايج خوبي نيز در بهره گيري از شيوه هاي نوين و خلاقانه در جذب سرمايه هاي اجتماعي و فرهنگي مردمي به دست آمده است. نقش روابط عمومي در مديريت شهري داراي ابعاد وسيعي است كه با انتظارات و سطح توقعات در مديريت شهري سنجيده مي شود و مي تواند سياست ها وخط مشي هاي مديريت شهري را در مسير پيشرفت و تعالي دنبال كند و مشاركت جدي شهروندان را در پيشبرد اهداف و برنامه هاي كلان جلب نمايد. همچنين روابط عمومي مي تواند با افكارسنجي و رصد ارتباط هاي مردمي، شناخت بيشتري نسبت به ضعف ها و كاستي ها پيدا كند و با راهبردي علمي، در جريان بازتاب ها و بازخوردهاي خدمات شهري در ارتباط با محاطبان قرار گيرد. مديريت شهري در قم با توجه به جايگاه فرهنگي، زيارتي و مذهبي، داراي مسئوليت و رسالت سنگيني است و تمامي عملكرد و برنامه ها در مواجهه با شهروندان و زائران، قابليت ارزيابي دارد و در اين بين، روابط عمومي در مديريت شهري قم، فرآيندي پيچيده تر با مسئوليتي خطيرتر به شمار مي رود و انتظارات بيشتري نيز از فعاليت ها و برنامه هاي روابط عمومي وجود دارد. روابط عمومي بايد بتواند توانمندي لازم را در ارزيابي نيازها و خدمات به دست بياورد و با روحيه مخاطب شناسي، در تبيين وظايف مديريت شهري نيز تلاش نمايد و اهداف تعيين شده را به خوبي تبيين كرده و نقد و بررسي جامعي از عملكرد مديريت شهري داشته باشد و همواره براي مطالبه گري شهروندان، يك پاسخگوي دقيق و شفاف باشد. ارائه خدمت در حوزه شهري، كاري دشوار و سخت است و كوچكترين ضعف و سهل انگاري مي تواند سطح نارضايتي را به شكل قابل توجهي افزايش دهد، پس روابط عمومي در شهرداري، ساختاري راكد و بي اهميت نيست كه بود و نبود آن، اثري در پيشرفت و يا عقب گرد در كيفيت خدمات نداشته باشد. بر اين اساس بايد براي بخش روابط عمومي در بدنه شهري، جايگاهي متمايز از ساير بخش ها تعريف كرد و به آن بها داد و اهداف كلاني را با نقش پذيري روابط عمومي در توسعه خدمت و ارتقاي كيفيت خدمات شهري تعريف كرد و منابع مالي و انساني مورد نياز در اين بخش را به خوبي فراهم نمود. روابط عمومي در مديريت شهري، عنصري يك طرفه و به نفع مديريت شهري نيست كه تنها بخواهد عملكرد آن را به طور شايسته و مطلوب اطلاع رساني كند، بلكه بايد در ابعاد اجتماعي و فرهنگي، خواسته ها و انتظارات شهروندان را به خوبي در مناطق مختلف طبق نيازها و خلاء هايي كه وجود دارد بشناسد و همچون مشاوري متخصص، مديران شهري را در جريان اين مطالبات قرار دهد. يك روابط عمومي پويا، از طريق رسانه ها، مديريتي جامع و بهينه در اطلاع راساني دقيق در سطح شهر به وجود مي آورد و اتاقي شيشه اي و شفاف از عملكرد مديران ترسيم مي كند و البته به خوبي مي داند كه عدم صداقت با شهروندان، تاثيري منفي در روند اطمينان بخشي و جلب اعتماد دارد و لطمه شديدي در همراهي شهروندان با مديريت شهري وارد مي كند. استفاده از ابزارهاي نوين و روش هاي هوشمندانه، همگام با تكنولوژي روز به ويژه در فضاي مجازي، تاثير بيشتري در اطلاع رساني دارد و مي توان با استفاده از همين ابزار، سامانه و كانالي مناسب براي انتقال سريع مطالبات و خواسته هاي مردمي ايجاد كرد تا بتوان در جريان افكار، انديشه، نگرش و رويكرد شهروندان به عنوان مخاطبان اصلي خود قرار گرفت و با ايجاد ارتباطي دوسويه ميان شهروندان و مديران، زمينه پويايي و توسعه مديريت شهري را رقم زد. يكي ديگر از وظايف مهم روابط عمومي ارتقاي سطح آگاهي شهروندان و توجه به امر آموزش است كه از طريق برنامه هاي فرهنگي و آموزشي مي تواند جهت و مسيري هدفمند به توسعه بنيادين شهر ببخشد، از اين رو روابط عمومي بايد با روش هاي پژوهشي و علمي در حوزه برنامه ريزي قدم بردارد و مسئوليت اجتماعي خود را در قبال مديريت شهري و شهروندان بپذيرد. استفاده از نيروهاي توانمند، متخصص، با انگيزه و كارآمد در روابط عمومي شهرداري ها از اهميت بالايي برخوردار است، در حوزه ارتباطات و اطلاع رساني مديريت شهري، افرادي كه دچار روزمرگي هستند و با روش هاي نو و خلاقانه فاصله دارند و يا حاضر به استفاده از الگوهاي پيشرفته در حوزه ارتباطات و تجارب موجود نيستند و از مواضع انفعالي در حيطه وظايف خود بهره مي گيرند ، نمي توانند در اين جايگاه به موفقيتي برسند و يا ديگر بخش ها را به موفقيتي برسانند. روابط عمومي وقتي به مسئوليت خود و مخاطبان اهميت مي دهد و آن را مهم و اساسي مي داند و پيشرفت و همگام شدن با تكنولوژي روز را امري حياتي در پاسخگوئي برمي شمارد و با فناوري اطلاعات و شيوه هاي نوآورانه بيگانه نيست، مي تواند به ارزشيابي دقيقي در تصميم سازي ها و سياستگذاري ها دست يابد. در مديريت شهري نيز اگر مديران شهرداري بها و اهميت و جايگاه روابط عمومي را كم اثر بشمارند، موفقيتي در تعالي و پيشرفت فعاليت ها به دست نمي آورند، مديران شهري بايد در بستر روابط عمومي، سرمايه گذاري مناسبي داشته باشند و از افراد فرهيخته و آگاه و فعال در عرصه رسانه استفاده كنند و با آسيب شناسي دقيق بر روي كاستي ها و ضعف هاي روابط عمومي، از پرورش افرادي كه تنها در تعريف و تمجيد مديران شهري فعال هستند، اجتتاب كنند چرا كه بزرگترين لطمه را از جانب همين افراد در مديريت شهري متحمل مي شوند. روابط عمومي بايد بتواند با پرهيز از شيوه هاي سنتي و ناكارآمد، رابطه و تعامل ميان مديران شهري و شهروندان را استحكام بخشد و هنرمندانه پيوندي عميق بين اين دو به وجود بياورد و به عنوان بازوي توانمند به ايفاي نقش در تصميم سازي ها بپردازد. در سالهاي روابط عمومي قم در حوزه مديريت شهري و شهرداري به طور جدي در مسير حرفه اي شدن و رسيدن به استانداردهاي عرصه هاي علوم ارتباطات، پژوهش در افكار عمومي،فناوريهاي نوين ارتباطي و اطلاعاتي گام برداشته اند و به نظر مي رسد جايگاه واقعي خود را به خوبي شناخته اند و پيوند خوبي نيز با اصحاب رسانه در انعكاس اخبار و رويدادها ايجاد كرده اند. روابط عمومي شهرداري قم اقدامات فرهنگي و تبليغاتي وسيعي را در ايام مناسبتي در پيش گرفته است و با ايجاد پويش هاي تبليغاتي در برخي از ايام، از ظرفيت هاي مردمي در اجراي برنامه هاي فرهنگي بيش از سالهاي قبل بهره گرفته است. همچنين اين حوزه مهم در قالب برنامه هاي مختلف فرهنگي و يا تبليغات محيطي، در تبيين مسائلي چون حقوق شهروندي، تكريم شهداء، اهميت فضاي سبز و حفظ طبيعت، ضرورت توجه به حق الناس، احترام به سالمندان، كمك به نيازمندان، مصرف كالاي ايراني، حجاب و عفاف، مطالعه كتاب و ده ها موضوع ديگر تلاش كرده است. روابط عمومي در مديريت شهري با تعامل با ديگر دستگاهها و نهادها، هماهنگي و انسجام خاصي را در تبليغات محيطي رقم زده است و آشفتگي هاي گذشته در عرصه تبليغات شهري تا حد زيادي ساماندهي شده است. شهرداري قم با ايجاد تيمي حرفه اي در بدنه روابط عمومي، اقدامات رسانه اي گسترده و اثرگذاري را به سرانجام رسانده است، هر چند كاستي هايي نيز ديده مي شود اما نمي توان ظرفيت هاي ايجاد شده و تلاش هاي ثمربخش در حوزه روابط عمومي در ارائه خدمات بيشتر را ناديده گرفت. در اين بخش تلاش شد، چارچوب هاي قديمي و سنتي كنار رود و شرايط بهتري در خدمت رساني به مردم رقم بخورد و اگر قرار است عيب و نقصي نيز وجود داشته باشد، زودتر در ارتباط هاي مردمي احصا و پيگيري و رفع شود، از اين رو زيرساختهاي تخصصي و نوآري در ارتقاي جايگاه روابط عمومي تا حد زيادي تقويت شده است. اداره كل ارتباطات و امور بين الملل شهرداري قم در بخش هايي چون امور انتشارات و مركز اسناد، امور بين الملل، اداره تبليغات و تشريفات، اداره ارتباطات مردمي و سامانه 137 و اداره ارتباطات رسانه اي فعال است و بسياري از مطالبات و خواسته هاي شهروندان از طريق سامانه 137 منتقل مي شود، اين سامانه فرصت مهمي در انتقال شكايات، درخواست ها، گزارشات و پيشنهادات و ارائه ايده و نظر و استفاده از مشاوره و راهنمايي از طريق مديران شهري است. قطعا ارتباط مستقيم با شهروندان منجر به پايش مشكلات عمومي شهر مي شود و مشاركت عمومي را افزايش مي دهد، از طرفي سطح وسيعي از اطلاع رساني از طريق روابط عمومي در خصوص هوشمندسازي برخي از خدمات، از بار ترافيكي و مراجعات غير ضروري كاسته و سطح رضايتمندي را در برخي از سطوح ارتقاء بخشيده است. همچنين شهرداري قم با اهتمام بر آسيب شناسي در جهت ضعف ها و كاستي ها و علل تنزل و تغيير ماهيت روابط عمومي ها گامي موثر در رفع برخي از مشكلات برداشت و با اخذ مشاوره هاي تخصصي از رسانه هاي فعال در استان قم، تا حد زيادي در شناسايي و رفع آسيب ها موفق بود. روابط عمومي ها،دريچه گسترده اي در ارتباطات است و اين حوزه مهم در مديريت شهري قم در توليد محتوا در حوزه فرهنگ شهروندي نيز گام برداشته است، با توجه به اتفاقات اخير در شيوع بيماري كرونا در قم، انتظار مي رود روابط عمومي شهرداري قم به عنوان يكي از بازوان قدرتمندي در حوزه آموزش شهروندان در جهت رعايت بهداشت و سلامت عمومي و جلوگيري از ابتلاء به اين بيماري، وارد ميدان شوند.